คติพจน์และปรัชญา

คติพจน์ และปรัชญาของโรงเรียนขอนแก่นวิทยายน

 

คติพจน์ของโรงเรียน: สุวิชาโน ภวํโหติ – ผู้มีความรู้ดี คือผู้เจริญ

ปรัชญาของโรงเรียน: ความรู้ดี มีจรรยา กีฬาเด่น ดนตรีดัง

ความหมายชื่อของโรงเรียนขอนแก่นวิทยายน

ชื่อโรงเรียนขอนแก่นวิทยายน ปรากฏหลักฐานของกองจดหมายเหตุแห่งชาติ เอกสาร ศธ.51.15/42 เรื่อง มณฑลอุดรขอนามโรงเรียนประจำจังหวัด “ขอนแก่นวิทยายน”พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 7) ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯพระราชทานนามโรงเรียนเมื่อวันที่ 11 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2470

คำว่า “ขอนแก่นวิทยายน” เป็นการประสมของคำว่า “ขอนแก่น” และ “วิทยายน”ซึ่งวิทยายนนี้ เกิดจากการสนธิกันระหว่าง “วิทยา” แปลว่า วิชาความรู้และคำว่า “อายน” หมายถึง เข้าถึง เข้าสู่ ดังนั้น “ขอนแก่นวิทยายน”จึงแปลรวมกันได้ความหมายว่า “สถานที่ที่เข้าถึงความรู้แห่งขอนแก่น” นั่นเอง

สีประจำโรงเรียน

สีประจำโรงเรียนขอนแก่นวิทยายน มีที่มาจากการประชุมคณะครูโรงเรียนขอนแก่นวิทยายน เมื่อปีพุทธศักราช 2480 นายคำบ่อ เดชกุญชร ครูใหญ่ ได้เรียกประชุมคณะครูของโรงเรียนและขอความเห็นจากที่ประชุมว่า ในการแข่งขันกีฬาต่างๆของโรงเรียนนั้นควรจะมีสีธงหรือไม่ ซึ่งที่ประชุมเห็นด้วยว่าควรจะมี ครูใหญ่จึงถามต่อไปว่าควรจะใช้กี่สีและสีอะไร ที่ประชุมได้ถกเถียงกันและได้ข้อสรุปว่าให้ใช้ 3 สี และตัดสินใจให้ใช้สี “ชมพู” ซึ่งเป็นสีประจำโรงเรียนฝึกหัดครูสวนกุหลาบ “ฟ้า” ซึ่งเป็นสีแทนองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวในขณะนั้น และ “เหลือง”ซึ่งเป็นสีประจำโรงเรียนฝึกหัดครูวัดบวรนิเวศ เหตุที่ใช้สีของสองสถาบันนี้เนื่องมาจาก ครูโรงเรียนขอนแก่นวิทยายนส่วนใหญ่ในขณะนั้นได้รับการศึกษาจากสองสถาบันนั้น

  • สีชมพู หมายถึง ความรัก ความอบอุ่น
  • สีฟ้า หมายถึง ความร่าเริงแจ่มใส
  • สีเหลือง หมายถึง ความมีอิสระเสรีภาพทางวิชาการ